Herziening detacheringsrichtlijn

Marianne Thyssen, de eurocommissaris voor werk en sociale zaken, wil het principe “gelijk loon voor gelijk werk op dezelfde plaats” verankeren en de detacheringsrichtlijn (96/71/EG) in die zin herzien.

“Gelijk loon voor gelijk werk op dezelfde plaats”? Dat is het voorwerp van Europees debat. Op dit moment zijn gedetacheerde werknemers uit Oost-Europa goedkoper. In plaats van een tijdelijk tekort aan een bepaald type vakmannen op te vullen, blijven ze soms jarenlang aan de slag in een andere Europese lidstaat. Marianne Thyssen, de eurocommissaris voor werk en sociale zaken, wil het principe “gelijk loon voor gelijk werk op dezelfde plaats” verankeren en de detacheringsrichtlijn (96/71/EG) in die zin herzien.

Wat stelde de Europese Commissie voor?

Eurocommissaris Marianne Thyssen stelt voor om Artikel 2 en 3 van de huidige detacheringsrichtlijn aan te passen:

  • Een maximumtermijn van detachering van 24 maanden. Na die termijn wordt de werknemer niet langer als gedetacheerd beschouwd, maar zijn de nationale regels van toepassing. De accumulatie van verschillende periodes wordt in rekening gebracht als de detachering in kwestie minder dan 6 maanden bedraagt. 
  • Minder verschil in loon tussen gedetacheerde en nationale werknemers. De Europese Commissie schrapt de verwijzing naar ‘minimumloon’ en vervangt die door ‘vergoeding’. Dit in een poging om de aanpassing naar de verschillende nationale loonsystemen te verbeteren, zo ook die waar het minimumloon bepaald wordt door collectieve arbeidsovereenkomsten (CAO’s). De gedetacheerde werknemer moet dus dezelfde voordelen krijgen als een lokale werknemer. Bijvoorbeeld ook 13e maand, bonus bij feestdag, vervoerskosten, vergoeding voor weerverlet,… Daarom worden lidstaten verplicht om te specifiëren uit welke elementen de vergoeding voor een werknemer bestaat.  
  • Uitzendarbeid: de nationale regels over uitzendarbeid zijn van toepassing wanneer een buitenlands uitzendbedrijf werknemers detacheert.

Wat zeiden de lidstaten in de Raad? En wat zei het Europees Parlement?

Raad

De Europese Commissie presenteerde haar voorstel op 8 maart 2016. Elf lidstaten activeerden de gele kaartprocedure tegen het voorstel. Daardoor moest de Europese Commissie terug naar de tekentafel. Op 20 juli besliste de Commissie om haar voorstel integraal te behouden. Er waren moeizame onderhandelingen onder Slovaaks en Maltees Voorzitterschap. Het huidige Estse Voorzitterschap bereikte een akkoord over een algemene aanpak tijdens de EPSCO-Raad van 23 oktober 2017:

  • Vergoeding van gedetacheerde werknemers volgens de geldende wetten en praktijken in het gastland;
  • Langetermijndetachering van maximaal 12 maanden, mogelijkheid tot verlenging tot 18 maanden mits motivering;
  • Toepassing van algemeen geldende cao’s op gedetacheerde werknemers in alle sectoren;
  • Gelijke behandeling van uitzendkrachten en lokale werknemers;
  • In de sector van wegtransport blijft de oorspronkelijke richtlijn uit 1996 van kracht tot de nieuwe regels voor wegtransport in werking treden. Die nieuwe regels worden nu onderhandeld in het kader van het mobiliteitspakker;
  • Toepassing van de richtlijn is 4 jaar na de inwerkingtreding: 3 jaar omzettingstermijn + 1 jaar voor de uitvoering.

Europees Parlement

In het Europees Parlement publiceerden Elisabeth Morin-Chartier (EVP, Frankrijk) en Agnes Jongerius (S&D, Nederland) begin december 2016  hun ontwerpverslag voor de herziening van de detacheringsrichtlijn. Zij gaan grotendeels akkoord met de aanpak van de Europese Commissie. De deadline voor amendementen was 28 februari 2017. Er werden meer dan 500 amendementen ingediend. De stemming was oorspronkelijk voorzien op 12 juli. Maar door de blijvende tegenstellingen is er pas gestemd op 16 oktober. In de week van 23 oktober werd er gestemd in de plenaire zitting. Zij zijn iets ambitieuzer dan de Raad:

  • Uitbreiding juridische basis naar sociale bescherming: het Europees Parlement wil de juridisiche basis van de richtlijn uitbreiden naar sociale bescherming;
  • Algemeen geldende vs. sectorale cao’s: de Europese Commissie en de Raad willen dat algemeen geldende collectieve arbeidsovereenkomsten (cao’)s van toepassing zijn op gedetacheerde werknemers. Het Europees Parlement wil dat gedetacheerde werknemers ook aanspraak kunnen maken op sectorale cao’s;
  • Onderaannemingen: de Raad blijft vaag over onderaannemingen, maar het Europees Parlement wil dat de nieuwe bepalingen over detachering ook voor onderaannemers gelden.

Samenhang met andere Europese wetgeving

Andere aspecten van detachering worden geregeld in andere Europese wetgeving: de socialezekerheidsverordening bepaalt dat gedetacheerde werknemers hun sociale zekerheidsbijdragen betalen in hun land van herkomst. Die bijdragen kunnen tot 30% lager liggen dan bij ons. De handhavingsrichtlijn (2014/67/EU)  gaat over de toepassing van de detacheringsrichtlijn in de praktijk. Daarnaast publiceerde de Europese Commissie in mei haar mobiliteitspakket. Dit bevat verschillende voorstellen voor de wegtransportsector, waaronder een voorstel ‘voor de handhaving van de sociale wetgeving en de uitzending van werknemers’

Detachering in België

Met 3,5% zit België in de top 3 van landen die het meest gedetacheerden ontvangen van Europa. Ook Luxemburg en Oostenrijk ontvangen er heel wat. De meerderheid van de gedetacheerden in België werken in de bouw (bijna 60%).

Volgende stappen

Het Europees Parlement wordt verwacht de compromistekst van het voorstel voor een richtlijn tot wijziging van Richtlijn 96/71/EG betreffende de detachering van werknemers op 29 mei 2018 te bespreken en formeel aan te nemen.

 

Na de goedkeuring van het compromisakkoord door EP-leden in de plenaire vergadering, wordt de Raad vervolgens geacht de definitieve wetgevingshandeling zonder debat (als een "A-punt" van de agenda) formeel aan te nemen tijdens een toekomstige vergadering van een eventuele Raadsconfiguratie.

 

De richtlijn zal dan vóór de inwerkingtreding in het Publicatieblad van de EU worden gepubliceerd.

 

In het onwaarschijnlijke geval dat het compromisakkoord in de plenaire vergadering wordt verworpen, zouden de leden van het Europees Parlement overgaan tot stemming over de tekst van de amendementen op het verslag over werkgelegenheid en sociale zaken (EMPL). Het voorstel zou dan naar een tweede lezing gaan.

Een nachtelijk akkoord

Op 28 februari bereikten co-rapporteurs van het Europees Parlement Elisabeth Morin-Chartier en Agnes Jongerius, Bulgaars staatssecretaris van Arbeid en Sociaal Beleid Zornitsa Roussinova en Europees Commissaris voor werkgelegenheid, sociale zaken, vaardigheden en arbeidsmobiliteit Marianne Thyssen een akkoord over de herziening van de detacheringsrichtlijn.

Wat verandert er met het bereikte akkoord?

  • Gedetacheerde werknemers hebben recht op hetzelfde loon als de lokale werknemers,
  • De periode van detachering wordt verkort van 24 naar 12 maanden, met een mogelijke verlenging van 6 maanden,
  • Lidstaten moeten misbruiken aanpakken met sancties,
  • Om misbruik door buitenlandse werkgevers te vermijden moet alle relevante informatie over cao's en arbeidsvoorwaarden beschikbaar zijn op een officiële website.

Tijdens de finale triloog op 19 maart werd er een akkoord gesloten tussen de EP-leden en de Raad over verloning en werkomstandigheden.

De transportsector zal nog wat langer geduld moeten oefenen, want die sector is voorlopig uit de nieuwe richtlijn getild omdat eerst nog enkele andere problemen moeten worden geregeld.

Maak een account aan

Europese arbeidsautoriteit: nog enkele struikelblokken

Icon NIEUWS Europese arbeidsautoriteit: nog enkele struikelblokken

29 oktober 2018 - door Hanne De Roo

Er wordt vooruitgang geboekt met betrekking tot de Europese arbeidsautoriteit, maar de discussies vertragen voor wat de kwestie van het opnemen van wegvervoer in het toepassingsgebied van de...

Lees meer
Hongarije en Polen brengen de detacheringsrichtlijn voor het Europees Hof van Justitie

Icon NIEUWS Hongarije en Polen brengen de detacheringsrichtlijn voor het Europees Hof van Justitie

05 oktober 2018 - door Hanne De Roo

De Poolse en Hongaarse staatssecretarissen voor Europese Zaken kondigden aan dat hun land de wettigheid van de detacheringsrichtlijn zullen aanvechten vóór het Europees Hof van Justitie.
...

Lees meer
Commissaris Thyssen in het Vlaams Parlement: investeren in jobs & groei, maar ook in mensen

Icon NIEUWS Commissaris Thyssen in het Vlaams Parlement: investeren in jobs & groei, maar ook in mensen

07 september 2018 - door Kelly Digneffe

Op 27 januari sprak Europees Commissaris voor Werk en Sociale Zaken Marianne Thyssen het Vlaams Parlement toe. Volgens voorzitter Jan Peumans past dit in de ambitie van het Vlaams Parlement om de...

Lees meer
Veel vragen over de herziening van de detacheringsrichtlijn in de Raad

Icon NIEUWS Veel vragen over de herziening van de detacheringsrichtlijn in de Raad

07 september 2018 - door Kelly Digneffe

Op maandag 7 maart 2016 woonde EU-Commissaris Thyssen de Raad Werkgelegenheid, Sociaal Beleid, Volksgezondheid en Consumentenzaken (EPSCO) bij om een kort overzicht te geven van de herziening van...

Lees meer
Europese Commissie wil 'gelijk loon voor gelijk werk op dezelfde plaats'

Icon NIEUWS Europese Commissie wil 'gelijk loon voor gelijk werk op dezelfde plaats'

07 september 2018 - door Kelly Digneffe

Op 8 maart 2016 presenteerde de Europese Commissie haar voorstel voor de herziening van de detacheringsrichtlijn. Europees Commissaris Marianne Thyssen wil zo het principe « gelijk loon voor...

Lees meer
  • Conceptrapport voor het Eigen Initiatiefrapport Europees Parlement Sociale Dumping

    Guillaume Balas, een Frans europarlementslid van de sociaaldemocratische fractie en rapporteur van dit rapport, pleit ervoor om controles en coördinatie tussen lidstaten te verhogen. Zo moeten lacunes in de regelgeving aangepakt worden en het principe 'hetzelfde loon en dezelfde sociale bescherming voor hetzelfde werk' een realiteit worden. 

     

    Het conceptrapport roept de Europese Commissie op om een richtlijn over arbeidsinspectie voor te stellen. Het vraagt daarnaast aan de lidstaten om te investeren in hun arbeidsinspectie en om een Europese instelling voor transnationale arbeidsinspecteurs op te zetten. Het conceptrapport beklemtoont ook dat sociale dumping in de transportsector bestreden moet worden.

  • Positie van de Europese Volkspartij over detacheringsrichtlijn

    De grootste fractie van het Europees Parlement, de Europese Volkspartij (EVP) zegt 'ja' tegen een gerichte herziening van de detacheringsrichtlijn. Maar het is een delicaat compromis. De timing is het belangrijkste element in hun compromis: de EVP wil dat de herziening er pas komt na een evaluatie van de handhavingsrichtlijn van 2014. De lidstaten hebben nog tot midden juni om die om te zetten in nationale wetgeving, maar tot nu toe hebben weinig lidstaten dit al gedaan. 

  • Studie Europees Parlement: posting of workers directive - current situation and challenges

    De parlementaire commissie voor werkgelegenheid (EMPL) vroeg een studie over hoe de detacheringsrichtlijn in de praktijk werkt.

    Belangrijkste bevindingen van de studie:

    1. Te weinig betrouwbare data over detachering in de EU maakt een op feiten gebaseerde beleidsvorming zeer moeilijk
    2. Hoewel detachering minder dan 1% van totale werkgelegenheid bedraagt, speelt het een aanzienlijke rol voor specifieke sectoren (bouw, maakindustrie, transport), regio’s en landen.
    3. De harde kern van rechten van gedetacheerde werknemers is zeer complex in de detacheringsrichtlijn en vormt een combinatie van bepalingen van het thuisland en het gastland.
    4. De meeste problemen en gebreken met de uitvoering van bestaande regels worden aangepakt door de Handhavingsrichtlijn
    5. Andere belangrijke problemen worden niet verholpen door de Handhavingsrichtlijn. Sommige van die problemen worden aangepakt in het voorstel voor herziening van de detacheringsrichtlijn.

    De studie doet verschillend aanbevelingen voor herziening van de detacheringsrichtlijn. Volgens het rapport zijn twee zaken essentieel bij de beleidsvorming : dat sociale partners veel meer betrokken worden en dat het debat gebaseerd is op betrouwbare kwantitatieve en kwalitatieve data.

  • Raadswerkgroep Sociale Vraagstukken

    Behandeling in de Raadswerkgroep sociale vraagstukkenOp vrijdag 23 september kwam de Raadswerkgroep samen over de herziening van de detacheringsrichtlijn (96/71/EG). 17 lidstaten hebben geantwoord op de vragenlijst die het Slovaakse voorzitterschap uitgestuurd heeft. 16 lidstaten lijken bereid om aan een compromisvoorstel te werken. De verdeeldheid tussen Oost- en West-Europa blijft. De meeste Oost-Europese en Centraal-Europese lidstaten zijn tegen het principe van het voorstel. Sommige West-Europese lidstaten willen de maximumtermijn van detachering beperken tot 12 maanden. Dit gaat nog verder dan het voorstel van de Europese Commissie, die een maximumtermijn van 24 maanden vooropstelt. Het Slovaakse voorzitterschap wacht op de antwoorden van de 11 overige lidstaten om de onderhandelingen verder te zetten.

    Stap
  • Advies IMCO-Commissie

    Op donderdag 11 mei namen de europarlementsleden van de commissie Interne Markt en Consumentenzaken (IMCO) een opinie aan waarin ze de transportsector uitsluiten van de detacheringsrichtlijn, die momenteel herzien wordt. De commissie IMCO geeft advies over de herziening van de richtlijn, maar het is de commissie Werkgelegenheid en Sociale Zaken die verantwoordelijk is voor de uiteindelijke tekst van het Europees Parlement. 

  • Maandelijkse mededeling AAVR EU - oktober 2017 - Belangrijke doorbraak in ‘gelijk loon voor gelijk werk’ binnen Europa

    In het kader van de huidige detacheringsrichtlijn is er sprake van heel wat misbruik en fraude van buitenlandse ondernemingen die werknemers tewerkstellen in het gastland aan een minimumloon van het thuisland en vaak zonder sociale bijdragen te betalen. Deze praktijken leidden tot deloyale concurrentie en zwartwerk en zijn al langer een doorn in het oog van West-Europese lidstaten. Frankrijk pleitte sterk voor de toepassing van het principe gelijk loon voor gelijk werk vanaf dag 1 van de detachering, voor een ruime interpretatie van wat begrepen wordt onder verloning en voor een versterkte aanpak in de strijd tegen fraude. Ze wilden de duur van detachering ook beperken tot 12 maanden. Het Belgisch standpunt sloot, samen met andere West-Europese landen, in grote mate aan bij dit standpunt. De Centraal- en Oost-Europese landen, vooral van de VISEGRAD groep, lieten verstaan zich onmogelijk te kunnen verzoenen met deze eisenbundel van de West-Europese landen. Het bereikte compromis beperkt de duur van de detachering tot 12 maanden en het principe van gelijk loon voor gelijk werk blijft overeind. Ook het ruimer loonbegrip werd aanvaard. De herziening van de detacheringsrichtlijn is een stap vooruit in de strijd tegen sociale dumping. Het akkoord is ook in grote mate in lijn met het Belgisch standpunt.

    Bron: http://www.vlaanderen.be/int/europese-unie/nieuws/mededeling-over-de-bel...

Europese Commissie

Europees Parlement

  1. Elisabeth Morin-Chartier (Frankrijk, EPP), co-rapporteur detacheringsrichtlijn
  2. Agnes Jongerius (Nederland, S&D), co-rapporteur detacheringsrichtlijn
  3. schaduwrapporteurs: Anthea McIntyre (ECR), Martina Dlabajova (ALDE), Rina Ronja Kari (ALDE), Terry Reintke (Groenen/EVA), Laura Agea (EFDD) en Dominique Martin (ENF).
  1. Christel Schaldemose (Denemarken, S&D), rapporteur advies ==> Vicky Ford (Verenigd Koninkrijk, ECR), voorzitter IMCO-commissie en rapporteur van het advies nadat Christel Schaldemose tegen de uiteindelijke tekst stemde. 
  1. Jean-Marie Cavada (ALDE), rapporteur advies

Raad van de Europese Unie

Belgische actoren

  • Kris Peeters, Federaal vice-Premier, Minister van Werk, Economie en Consumenten, belast met buitenlandse Handel 
  • Philippe De Backer, Staatssecretaris Bestrijding Sociale Fraude, Privacy en Noordzee
Volg ons