U heeft thema's geselecteerd om te volgen, maar deze worden niet opgeslagen zolang u niet bent ingelogd. Login of registreer om deze thema's te blijven volgen.

Faciliteit voor herstel en veerkracht (FHV): een stand van zaken

16 november 2020 - door Maarten Libeer

De nieuwe faciliteit voor herstel en veerkracht zal grootschalige financiële steun bieden voor hervormingen en investeringen door de lidstaten, met als doel de economische en sociale impact van de coronapandemie te beperken en de economieën van de EU duurzamer en veerkrachtiger te maken en ze beter voor te bereiden op de uitdagingen die de groene en digitale transities met zich meebrengen. Wat zijn de laatste ontwikkelingen?

  • Op Europees vlak zijn de trilogen tussen het Europees Parlement en de raad gestart.
  • Intra-federaal is op het overlegcomité een plan van aanpak goedgekeurd.
  • De Vlaamse regering baseert zich op haar relanceplan ‘Vlaamse Veerkracht'.
Faciliteit voor herstel en veerkracht (FHV): een stand van zaken

De Europese dimensie: 

Na het voorstel van de Europese Commissie en het standpunt van de raad, keurden de parlementaire commissies ECON en BUDG van het Europees Parlement het rapport over de faciliteit goed van rapporteur Muresan (EPP). De trilogen werden ook meteen opgestart. De onderhandelaars verschillen van mening over een aantal zaken: 

1. De levensduur van de faciliteit: 

Het Europees Parlement wil dat het nieuwe instrument vier jaar steun zal bieden, in tegenstelling tot de vooropgestelde drie jaar door de Raad. 

2. De investeringen in klimaat en milieu

Het Europees Parlement wil dat ten minste 40 procent van de middelen uit de FHV naar milieu - en klimaatdoelstellingen gaan. De Raad wil dit beperken tot 37 procent. 

3. De besluitvorming en goedkeuring van deze plannen

De lidstaten willen dat de nationale hervormingsplannen en de bijbehorende financiële bijdragen door de Raad van de EU worden goedgekeurd door middel van een uitvoeringsbesluit op voorstel van de Commissie. De leden van het Europees Parlement willen op hun beurt dat de Europese Commissie gebruik maakt van een gedelegeerde handeling om ervoor te zorgen dat zij een stem in het debat hebben.


De eerste triloog was vooral een kennismakingsronde, de komende dagen en weken wordt volop verder onderhandeld zodat deze faciliteit zo snel mogelijk in actie kan treden. 
 

De Belgische dimensie: 

Om in aanmerking te komen voor de faciliteit moeten de lidstaten plannen voor herstel en veerkracht opstellen waarin zij hun hervormings- en investeringsagenda's uiteenzetten voor de komende vier jaar tot 2024. Die plannen moeten in een samenhangend pakket zowel hervormingen als projecten voor overheidsinvesteringen omvatten. 

Daarnaast is het ook al duidelijk dat de projecten binnen een stringent tijdskader ten uitvoer moeten worden gebracht. Lidstaten krijgen exact 3 jaar om deze te plannen en de gelden toe te kennen en vervolgens 3 jaar om ze uit te voeren en de middelen te besteden. 

De federale regering en de deelstaatregeringen, keurden de methodologie en de plan van aanpak van het Plan voor Herstel en Veerkracht goed (PHV). Het bestaat uit drie grote onderdelen:

  • De herstelmaatregelen.
  • De strategische investeringen.
  • De structurele hervormingen. 

Alleen de laatste twee onderdelen worden gedekt door de financiering uit het PHV dat op 30 april 2021 moet worden overhandigd aan de Europese Commissie. 

De staatssecretaris voor Relance en Strategische Investeringen Thomas Dermine zal als technisch aanspreekpunt (SPOC) met de Europese Commissie worden aangewezen in het kader van de opmaak van het PHV. De eerste minister, de minister van Financiën, de minister van Buitenlandse Zaken en de staatssecretaris voor Relance en Strategische Investeringen zullen de politieke contacten met de Europese Commissie coördineren. 

Ter voorbereiding van het plan worden vijf thematische werkgroepen opgezet: klimaat, digitaal, mobiliteit, mens & samenleving en productiviteit. Er worden ook drie transversale werkgroepen actief: financiën en begroting, economische impact en de internationale uitstraling. De vijf thematische en drie transversale werkgroepen zullen rapporteren aan het politiek begeleidingscomité dat uit 23 leden van de federale en de deelstaatregeringen zal bestaan. De uiteindelijke goedkeuring van het nationale plan gebeurt in het overlegcomité. 

De Federale Regering wil in de komende weken een eerste versie van het plan klaar hebben om het te bespreken met de Europese Commissie. Tegen het einde van het jaar moet ook een intra-Belgische verdeelsleutel klaar zijn die een goede regionale spreiding van de projecten verzekert. 

De Vlaamse dimensie: 

Ook de Vlaamse regering organiseert zich met betrekking tot de faciliteit. Met Europese middelen uit de faciliteit, verdeeld volgens de intra-Belgische verdeelsleutel, beoogt ze haar eigen relanceplan Vlaamse Veerkracht te financieren. Dat plan bevat ook heel wat groene en digitale speerpunten en bestaat uit volgende zeven krachtlijnen: 

  1. De Vlaamse regering wil zijn zorgsysteem top en op wereldniveau behouden.
  2. De Vlaamse Regering streeft naar een slagkrachtige overheid, vinnig en efficiënt. 
  3. Het is de ambitie om een Vlaams data-nutsbedrijf op te richten om Vlaanderen digitaal te ontsluiten en data vlot, veilig en privacy bestendig te laten stromen. 
  4. Naar een duurzame economie met investeringen in de Blue Deal tegen droogte en waterschaarste,  een duurzame renovatie van woningen, hernieuwbare energie, captatie en hergebruik van CO2, in waterstofeconomie, in fietsinfrastructuur en andere duurzame vervoersmodi. 
  5. Vlaanderen investeert. In ziekenhuizen, sport en cultuur, onroerend erfgoed onderzoeksinfrastructuur, de uitbouw van een 5G netwerk en grote mobiliteitswerken zoals Oosterweel, "het grootste infrastructuurproject van West-Europa". 
  6. De Vlaamse regering beperkt de impact van corona.
  7. De Vlaamse regering investeert meer in onderwijs en digitalisering

VLEVA maakte eerder ook al een oefening over hoe de EU deze Vlaamse Veerkracht mee kan helpen ondersteunen.

Maak een account aan

Volg ons