Cultuur: een voorstel van de Commissie voor een Europees erfgoedlabel voor de gehele EU
De Europese Commissie heeft vandaag een voorstel gedaan voor een initiatief op Europese schaal betreffende de invoering van het "Europees erfgoedlabel". Het doel van het label is de aandacht te vestigen op sites (monumenten, gedenkplaatsen, enz., maar ook immaterieel erfgoed) die getuigen van de Europese integratie, idealen en geschiedenis en deze symboliseren. Het voorstel voor een besluit tot instelling van het label zal ter goedkeuring worden voorgelegd aan het Europees Parlement en de Raad van de Europese Unie; dit besluit zou in 2011 of 2012 in werking kunnen treden.
"Ik ben ervan overtuigd dat het Europees erfgoedlabel zal bijdragen tot meer bewustwording van ons gemeenschappelijke maar diverse culturele erfgoed, en het cultureel toerisme en de interculturele dialoog zal stimuleren", verklaarde Androulla Vassiliou, Europees Commissaris voor onderwijs, cultuur, meertaligheid en jeugdzaken.
Het voorstel van de Commissie bouwt voort op een intergouvernementeel project van 2006 waarbij 17 lidstaten betrokken waren. De opwaardering van het Europees Erfgoedlabel tot een initiatief van de Europese Unie zal het label meer geloofwaardigheid, zichtbaarheid en prestige verlenen.
Onder de bestaande regeling, gebaseerd op selectie door de afzonderlijke lidstaten, is het label toegekend aan vierenzestig sites (zie de lijst in de bijlage), uiteenlopend van het huis van Robert Schuman, de Franse staatsman en medeoprichter van de EU, in Scy-Chazelles (Lotharingen), tot de scheepswerven in Gdánsk (Polen), de geboorteplaats van Solidarność, de eerste onafhankelijke vakbond in een land van het Warschaupact, die mede de aanzet heeft gegeven tot de gebeurtenissen die uiteindelijk hebben geleid tot de eenwording van het continent na het einde van de koude oorlog.
Onder de voorgestelde nieuwe regeling zouden alle 27 lidstaten maximaal twee sites per jaar kunnen voordragen voor toekenning van het nieuwe Europees erfgoedlabel. Een jury van onafhankelijke deskundigen zou de voordrachten beoordelen en maximaal een site per jaar per land selecteren voor toekenning van het label. Deelname aan de actie zou plaatsvinden op basis van vrijwilligheid.
De voornaamste voordelen van het Europees erfgoedlabel zouden zijn:
- nieuwe mogelijkheden om te leren over Europa's cultureel erfgoed en de democratische waarden die ten grondslag liggen aan de Europese geschiedenis en integratie;
- meer bewustzijn van de mogelijkheden voor Europees cultureel toerisme, wat economische voordelen met zich zou brengen;
- duidelijke en transparante criteria voor alle deelnemende lidstaten;
- de selectie- en toezichtprocedures zouden waarborgen dat alleen de meest relevante sites het label ontvangen.
Het voorgestelde Europese erfgoedlabel van de EU verschilt van andere initiatieven op het gebied van cultureel erfgoed zoals de Werelderfgoedlijst van de UNESCO of de culturele routes van de Raad van Europa, omdat deze actie:
- de aandacht zou vestigen op sites die een sleutelrol hebben gespeeld in de geschiedenis van de Europese Unie;
- sites zou selecteren op basis van hun Europese symbolische waarde in plaats van hun aantrekkelijkheid of architectonische kwaliteit;
- de educatieve dimensie zou benadrukken, vooral voor jongeren.
Belgische sites die het Europees erfgoedlabel hebben ontvangen in het kader van de bestaande regeling:
- Paleis van de Prinsbischoppen van Luik
- Pottenbakkerijmuseum te Raeren (Duitstalige Gemeenschap)
- Archeologi sche site van Ename
- Archeologi sche site van Coudenberg
Deze sites zijn geselecteerd door de lidstaten in het kader van intergouvernmentele regelingen. Om de coherentie van de sites waaraan het Europees erfgoedlabel is toegekend, te waarborgen, zullen sites in de Europese Unie die het label onder het intergouvernementele systeem ontvangen hebben en het nieuwe label willen verkrijgen, opnieuw beoordeeld moeten worden aan de hand van de nieuwe criteria.
Meer lezen:
http://europa.eu/rapid/pressReleasesAction.do?reference=IP/10/250&format=HTML&aged=0&language=NL&guiLanguage=en: Persbericht
http://ec.europa.eu/culture/our-programmes-and-actions/doc2519_en.htm: Website European Heritage Label
http://ec.europa.eu/culture/our-programmes-and-actions/doc/label/citizen_summary_nl.pdf: Publiekssamenvatting. Voorstel over het Europees erfgoedlabel
http://www.eu2010.es/en/documentosynoticias/noticias/mar23_sello_patrimonio_europeo.html: Persbericht Spaanse Voorzitterschap
Verwant bericht:
http://www.vleva.eu/content/3342: European Heritage Label: neem deel aan de consultatie (deadline: 15 mei 09)
